برج آزادی اولین نماد شهر تهران و شاید اصلی‌ترین نماد این شهر تهران است. این سازه زیبا از شاهکارهای معماری تاریخ معاصر ایران به شمار می‌رود.

معماری برج آزادی تلفیقی از معماری هخامنشی، ساسانی و اسلامی است. قوس بیضی‌شکل برج نمادی از طاق کسری دوره ساسانی، قوس شکسته بالایی آن اقتباسی از معماری پس از اسلام، خطوط موازی و کشیده پایه‌‌ها الهام گرفته از معماری هخامنشی، کاشی‌کاری فیروزه‌ای‌ نشانی از عصر صفوی، آب‌نما و فواره‌های میدان نمادی از باغ‌های ایرانی و شیارهای بالای برج نمادی از بادگیرهای یزد هستند. این عناصر سنتی و قدیمی در کنار عناصر معماری مدرن باعث جذابیت و زیبایی هر چه بیشتر این بنا شده است.

برج آزادی به مناسبت یادبود جشن‌های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی  از ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۰ توسط حسین امانت ساخته شد. این برج تا قبل از انقلاب به نام برج شهیاد آریامهر معروف بود و پس از انقلاب سال 57 تغییر نام یافت.

برج آزادی به دلیل معماری شگفت انگیزش در سال ۱۳۵۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. در واقع حکومت پهلوی از سال ۱۳۳۹ تصمیم داشت بنای یادبودی در ورودی غربی پایتخت بسازد. در ابتدا تصمیم بر این بود که بنایی به ‌شکل طاق نصرت ساخته شود اما از نظر کارشناسان طاق نصرت عظمت و شکوه لازم را نداشت.

در شهریور سال ۱۳۴۵ طی فراخوانی از معماران کشور دعوت به عمل آمد تا طرح‌های پیشنهادی خود را ارسال کنند. در نهایت در بین طرح‌های ارسالی، طرح حسین امانت از دانشگاه تهران برگزیده شد. امانت در آن زمان دانشجویی ۲۴ ساله بود که مسئول ساخت نمادی برای پایتخت شد.

پس از 28 ماه تلاش، برج آزادی در ۲۴ مهرماه ۱۳۵۰ و با حضور ۳۰۰۰ مهمان داخلی و خارجی افتتاح شد. همچنین در روز افتتاحیه، برای نخستین بار از منشور کوروش رونمایی شد تا این منشور ۲۵۰۰ ساله همچون پیوندی میان تاریخ باستان ایران و ایران در حال توسعه آن زمان باشد. البته در سال 1350 تنها ساختمان برج و بخش زیر زمین ساخته شده بود و سایر قسمت‌ها در طول سال‌ها به مجموعه اضافه شد.

پس از افتتاح برج آزادی، نگهداری از آن را  وزارت فرهنگ و هنر بر عهده گرفت. پس از انقلاب اسلامی این مسئولیت به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی محول شد. هم اکنون، مسئولیت اداره برج بر عهده بنیاد رودکی است.