کاخ ورسای ( Château de Versailles ) بزرگترین مجموعه کاخ های سلطنتی دنیاست که در شهر ورسای در نزدیکی پاریس قرا گرفته است.این کاخ در گذشته در دهکده ای با همین نام واقع شده بود، اما هم اکنون این دهکده و کاخ از مناطق حومه پاریس به حساب می‌آیند.

از سال ۱۶۸۲ تا سال ۱۷۸۹ خانواده سلطنتی به زور و اجبار انقلابیون فرانسوی به این جا انتقال داده شده و در این کاخ سکونت داشتند این مکان همچنین دربار حکومتی پادشاهان فرانسه بوده است. معاهده معروف ورسای که به موجب آن جنگ جهانی اول پایان یافت در این کاخ عقد شده است. سازمان جهانی یونسکر کاخ ورسای را در فهرست میراث جهانی به ثبت رسانده است.

طبق شواهد و مدارک تاریخی، نخستین آثار وجود کاخ در این دهکده به حدود سال ۱۰۳۸ میلادی بازمی گردد. اما در آن زمان کاخ هیچ گونه جایگاه و مرتبه رسمی و سلطنتی نداشته است. بعدها دهکده ورسای به عنوان شکارگاه مورد استفاده قرار می گرفته است، در سال 1624 به دستور لویی سیزدهم بنایی در این شکارگاه ساخته می شود. طراح اصلی این شکارگاه «فیلیبرت لروی» بوده و ساختمان با سنگ و آجر سرخ ساخته شده است.

کاخ لوور تا زمان سلطنت لوئی چهاردهم کاخ رسمی و سلطنتی بود، اما او پس از شروع سلطنتش تصمیم گرفت کاخی زیبا، شکوهمند و پهناور برای خودش بسازد تا هم از شلوغی و ازدحام پایتخت دور باشد و هم برای نظارت بیشتر دستگاه های دولتی و دربار را در یک مکان متمرکز گردهم آورد. علاوه بر این پس از ساخت و گشایش این مجموعه هزاران نفر از درباریان، اشراف زادگان، قاضیان، وزرا و شخصیت های مهم حکومتی و سلطنتی در این مکان ساکن شدند، هدف لویی چهاردم از اقدام اخیر این بود که از قدرت این افراد کاسته و کنترل بیشتر روی آنها داشته باشد. به فرمان پادشاه دهکده ورسای برای ساخت این کاخ رویایی انتخاب شد.

کار ساخت و طراحی کاخ در سال ۱۶۶۹ آغاز شد. طراحان چیره دست و هنرمندان به نام و زبردستی در ساخت و طراحی این کاخ زیبا مشارکت داشتند. اما طراحی اصلی کاخ جهت استفاده به عنوان کاخ سلطنتی و دربار حکومتی در سال 1678 میلادی انجام شد. به طور کلی مجموعه سلطنتی ورسای طی چهار مرحله ساخته و تکمیل شد. در دوره های بعدی نیز عمارات و بناهایی به مجموعه اضافه شد. کاخ ورسای به طور رسمی در سال ۱۶۸۲ گشایش یافت.

به طور کلی کاخ ورسای از 350 واحد اقامتی که مساحت و سبک ساخت شان با یکدیگر متفاوت است تشکیل شده است. نوع، مساحت و موقعیت قرارگیری اتاق ها به مقام هر فرد و نزدیکی او به شاه بستگی داشت. تالار آینه ها شاید مشهورترین ساختمان این مجموعه سلطنتی است. این تالار شامل ۱۷ طاق بزرگ آینه کاری شده است که روبروی هر یک پنجره ای وجود دارد. نقاشی های سقف، چلچراغ های شیشه ای و مجسمه های طلاکاری شدهٔ کنار دیوارها از تزئینات مهم تالار هستند. هم اکنون از پنج کلیسای موجود در ورسای تنها یک کلیسا باقی مانده است. آپارتمان های گراند پادشاه و ملکه، آپارتمان های ملکه، سالن اپرای سلطنتی و باغ ها و تزئینات به کار رفته در آنها از دیگر بخش های زیبا و معروف مجموعه هستند.

این کاخ در واقع یادگاری از دوران اوج و عظمت فرانسه به عنوان یکی از قدرت های مهم روزگاران گذشته است. امروزه مساحت کاخ ورسای ۸۱۵۰۲۵۶ متر مربع است و به همین دلیل به عنوان بزرگترین قلمرو و مجموعه سلطنتی جهان شناخته می شود که با معماری منحصر به فرد و اهمیت تاریخی و سیاسی اش سالانه میلیونها نفر گردشگر را به سوی خود جلب میکند.